
← ORIGINS MEDIA · Nederlands15 okt · 5 min
IGNAZ SEMMELWEIS · 4 · De Brieven van de Onverantwoordelijke Moordenaar
In het voorjaar van achttienhonderdvijftig beklimt Ignaz Semmelweis een podium in een zaal van het Weens Medisch Genootschap. Hij draagt de cijfers bij zich die zijn geweten hebben gered. Nu zouden ze zijn loopbaan moeten redden. Hij presenteert zijn bevinding aan de meest gerenommeerde medische gemeenschap van het keizerrijk. Hij brengt geen theorie die het mechanisme verklaart, want die theorie bestaat nog niet. Hij brengt alleen getallen, en getallen overtuigen niet wie een zichtbare oorzaak eist. Het antwoord is geen debat over data: het is een beleefd stilzwijgen, gevolgd door onverschilligheid. Klein, de professor onder wiens gezag Semmelweis had gewerkt, hoeft hem niet te weerleggen. Het volstaat zijn contract het jaar daarop niet te verlengen. Een briljant assistent, zonder eigen leerstoel, zonder formele publicatie, verandert van de ene dag op de andere in een man zonder instituut dat hem steunt.
Semmelweis keert terug naar Pest, de stad aan de overzijde van de Donau waar hij werd geboren. In het Sint-Rochusziekenhuis, bescheiden, zonder het prestige van het Weense Algemeen Ziekenhuis, hervat hij hetzelfde protocol van handen wassen met een chloorhoudende oplossing. De resultaten zijn identiek: de sterfte aan kraamvrouwenkoorts daalt. Niemand in het Europese medische centrum merkt het op. In achttienhonderdvijfenvijftig verwerft hij eindelijk een leerstoel, aan de Universiteit van Pest. Twee jaar later huwt hij Mária Weidenhofer, twintig jaar jonger dan hij; samen zullen ze vijf kinderen krijgen. Een detail dat niemand zou verbinden met de man van de woedende brieven die hij nog gaat schrijven: wie hem in die jaren bezocht, herinnert zich hem anders. Op zijn vrije middagen speelde hij vaak kaart met vrienden en lachte hij gemakkelijk. De man die zijn eigen reputatie in brand zal steken, weet nog te lachen.
In achttienhonderdeenenzestig publiceert hij zijn hoofdwerk, een lijvig deel waarin hij eindelijk de volledige ontdekking uiteenzet. De ontvangst is koel. Niet omdat de gegevens zwak zijn, maar omdat de toon beschuldigend is. De Europese medische gemeenschap vergeeft het hem niet dat hij hun, met namen en cijfers, voorhoudt hoeveel moeders ze hebben gedood door hun handen niet te wassen. Vanaf dat moment houdt Semmelweis op te hopen dat men hem begrijpt en begint hij het te eisen. Hij schrijft open brieven aan vooraanstaande verloskundigen van Europa, onder wie Scanzoni von Lichtenfels, een van de invloedrijkste van het continent. In een ervan